Một số tài liệu về tình hình mắc đái tháo đường tại Việt Nam cho đến hiện tại (2024)

3 Mẹo giữ động lực tái khám định kỳ

Hiểu đúng, hành động đúng! <br/> Trân trọng, <br/> Ts.Bs Nguyễn Thu Hiền <br/> <a style="color:blue;" href="https://www.youtube.com/shorts/f689gIT5wS4?si=lujCqyaWrVn_kjNU">Video youbute</a>

5 tình huống nên tạm ngưng luyện tập

Hiểu đúng, hành động đúng! <br/> Trân trọng, <br/> Ts.Bs Nguyễn Thu Hiền <br/> <a style="color:blue;" href="https://www.youtube.com/shorts/NsSdxf8tLhU?si=W0ckfWMpzOzfcPza">Video youbute</a>

Thành phần omega 6 trong một số loại dầu thực vật và hạt

Omega6

7 BƯỚC GIÚP GIẢM LƯỢNG MUỐI TIÊU THỤ HÀNG NGÀY

✔️Nhu cầu tiêu thụ muối tối thiểu chính xác hàng ngày chính xác vẫn chưa được biết, nhưng nó được cho là khoảng 1,25 g - 2,5 g (0,5 - 1 g natri) mỗi ngày. Vì muối được tìm thấy trong nhiều loại thực phẩm nên nguy cơ thiếu hụt muối trong cơ thể là thấp . Cơ quan An toàn Thực phẩm Châu Âu (EFSA) cho rằng lượng 5g muối ăn vào mỗi ngày (tương đương với 2 g natri) là đủ để đáp ứng cả nhu cầu natri và clorua của cơ thể, cũng như giảm nguy cơ tăng huyết áp và bệnh tim mạch. Điều này tương đương với khoảng 1 thìa cà phê muối tiêu thụ mỗi ngày từ tất cả các nguồn. <br> ✔️Sau đây là các bước giúp giảm lượng muối tiêu thụ hằng ngày:<br> 📍Loại bỏ thực phẩm mặn khỏi chế độ ăn uống của bạn và cắt giảm lượng muối được sử dụng trong nấu ăn. Muối biển không tốt hơn muối thường.<br> 📍Chọn thực phẩm ít natri. Rất nhiều sản phẩm không có muối hoặc ít muối có sẵn. Khi đọc nhãn thực phẩm, lượng natrai thấp được định nghĩa là 140 mg natri/ khẩu phần.<br> 📍Chất thay thế muối đôi khi được làm từ kali, vì vậy hãy đọc nhãn. Nếu bạn đang trong chế độ ăn kiêng ít kali, hãy hỏi ý kiến ​​bác sĩ trước khi sử dụng những chất thay thế muối đó.<br> 📍Hãy sáng tạo và nêm thức ăn của bạn với các loại gia vị, thảo mộc, chanh, tỏi, gừng, giấm và hạt tiêu. Hãy bỏ lọ chứa muối ăn ra khỏi bàn.<br> 📍Đọc nhãn thành phần để xác định thực phẩm có nhiều natri. Các món có lượng natri từ 400 mg trở lên là loại thực phẩm có hàm lượng natri cao. Các chất phụ gia thực phẩm có hàm lượng natri cao bao gồm muối, nước muối hoặc các mặt hàng khác có natri, chẳng hạn như mì chính.<br> 📍Ăn nhiều bữa ăn tự nấu hơn. Thực phẩm được nấu từ đầu có hàm lượng natri thấp hơn tự nhiên so với hầu hết các thực phẩm ăn liền và đóng hộp.<br> 📍 Không sử dụng nước có khoáng để nấu ăn và uống vì nó có thêm muối.<br>

COVID VÀ ĐÁI THÁO ĐƯỜNG: PHÒNG BỆNH HƠN CHỮA BỆNH

Đái tháo đường (ĐTĐ) là một trong 20 bệnh nền khiến người mắc Covid – 19 có nguy cơ gia tăng mức độ nặng và tử vong cao cùng với các bệnh về rối loạn chuyển hóa như thừa cân, béo phì; các bệnh lý tim mạch như tăng huyết áp (THA), nhồi máu cơ tim; bệnh về thận (suy thận, bệnh thận mạn…) mà các bệnh này thường đi kèm ở bệnh nhân ĐTĐ. Điều này càng làm cho tiên lượng bệnh trở nên xấu, tăng nguy cơ tử vong ở người ĐTĐ. <br><br> Tuy nhiên, nếu hiểu một số thực tế sau đây sẽ giúp chúng ta vượt qua đại dịch này: <br> <ol> <li>Người ĐTĐ có nguy cơ nhiễm Sars – covid 2 cao hơn người không mắc ĐTĐ không? Theo hiệp hội ĐTĐ Mỹ, không có đủ bằng chứng, số liệu chỉ ra rằng người ĐTĐ dễ mắc Covid cao hơn người không bị đái tháo đường.</li> <li>Sars-covi 2 rất “sợ” xà phòng và nước, vì vậy hãy thường xuyên rửa tay bằng xà phòng và nước trong 20 giây và nghiêm túc tuân thủ 5K của Bô y tế để phòng ngừa lây nhiễm covid.</li> <li>Và điều quan trọng, người bệnh đái tháo đường cần: <br> <ul> <li>Duy trì kiểm soát đường huyết tốt bằng tuân thủ thuốc, chế độ ăn, luyện tập hợp lý, cân đối.</li> <li>Nên luyện tập tại nhà với cường độ 150 phút/tuần và ít nhất 5 ngày/tuần. Luyện tập không chỉ giúp kiểm soát glucose máu mà còn giúp giảm cân, giảm các yếu tố nguy của các bênh lý tim mạchbr + Các nghiên cứu chỉ ra rằng nên giảm 5-7% trọng lượng cơ thể để ngăn ngừa và phòng chống ĐTĐ ở những người có nguy cơ cao mắc ĐTĐ và tiền ĐTĐ. + Ngoài ra, luyện tập còn giúp cải thiện cảm xúc, giảm căng thẳng, giảm stress - điều này vô cùng quan trọng không chỉ riêng cho người bệnh.</li> <li>Bên cạnh đó, việc kiểm soát stress, giữ tinh thần lạc quan và môi trường không hút thuốc lá là điều rất quan trọng. Điều này giúp nâng cao hệ miễn dịch của cơ thể - vốn đã bị suy giảm ở người Đái tháo đường.</li> <li>Tổ chức y tế thế giới, Bộ Y Tế Việt Nam khuyến cáo người đái tháo đường nên được ưu tiên tiêm đầy đủ vắc xin covid -19 sớm để giảm thiểu nguy cơ lây nhiễm, giảm nguy cơ bệnh nặng và tử vong khi nhiễm Covid -19.</li> <li>Nếu bạn cảm thấy bị ốm hoặc có những triệu chứng gợi ý việc nhiễm Covid -19 như sốt, ho khan, cơ thể mệt mỏi, hãy liên hệ với nhân viên y tế nơi cư trú bằng điện thoại, tránh tiếp xúc trực tiếp. </li> </ul> </li> </ol> <br> <b>Như vậy người ĐTĐ nên làm gì để phòng chống Covid – 19?</b> <br> &#9758;<b>Câu trả lời đó chính là công thức:</b> 𝑽𝒂̆́𝒄 𝒙𝒊𝒏 + 5𝑲 + 𝑪𝒐̂𝒏𝒈 𝒏𝒈𝒉𝒆̣̂ (𝒌𝒉𝒂́𝒎 𝒄𝒉𝒖̛̃𝒂 𝒃𝒆̣̂𝒏𝒉 𝒕𝒖̛̀ 𝒙𝒂, 𝒕𝒓𝒊́ 𝒕𝒖𝒆̣̂ 𝒏𝒉𝒂̂𝒏 𝒕𝒂̣𝒐…) + 𝑵𝒂̂𝒏𝒈 𝒄𝒂𝒐 𝒌𝒉𝒂̉ 𝒏𝒂̆𝒏𝒈 𝒕𝒖̛̣ 𝒄𝒉𝒂̆𝒎 𝒔𝒐́𝒄 𝒎𝒊̀𝒏𝒉 = 𝑪𝒉𝒊𝒆̂́𝒏 𝒕𝒉𝒂̆́𝒏𝒈 𝒗𝒂̀ đ𝒂̂̉𝒚 𝒍𝒖̀𝒊 𝑪𝒐𝒗𝒊𝒅.

HẬU COVID-19 VÀ LỢI ÍCH CỦA LUYỆN TẬP

<ol> <li>HẬU COVID-19 LÀ GÌ?<br> Theo Dịch vụ Y tế Quốc gia Vương quốc Anh (NHS): “Hội chứng hậu COVID-19” được định nghĩa là các dấu hiệu và triệu chứng xuất hiện dai dẳng mà không thể giải thích bằng các chẩn đoán thay thế, xảy ra ít nhất SAU 3 THÁNG kể từ khi bắt đầu mắc COVID-19. <br> Khái niệm “COVID-19 KÉO DÀI” thường được dùng để chỉ những người có dấu hiệu và triệu chứng tiếp tục kéo dài và phát triển sau nhiễm COVID-19 CẤP TÍNH. Trong giai đoạn “COVID -19 kéo dài” người bệnh xuất hiện triệu chứng của COVID-19 kéo dài bao gồm giai đoạn “Triệu chứng COVID-19 tiếp diễn” (4-12 tuần), và “Hội chứng hậu COVID-19” (≥ 12 tuần) <br> Hậu COVID-19 ảnh hưởng đến sức khỏe tâm thần, thể chất với các triệu chứng, mức độ biểu hiện khác nhau tùy thuộc vào năng lực thể chất và tinh thần của mỗi cá nhân, gây ra những hậu quả kinh tế đáng kể cho bản thân, gia đình và xã hội (Tham khảo thêm các bài viết về: <br> <a href="http://pkhienminhnoitiet.com/posts/9">Nhiễm covid và chức năng tuyến giáp - P1</a> <br> <a href="http://pkhienminhnoitiet.com/posts/10">Nhiễm covid và chức năng tuyến giáp - P2</a> <br> <a href="http://pkhienminhnoitiet.com/posts/10">Nhiễm covid và đái tháo đường</a>) <br> Trên thực tế, ngay cả những người nhiễm COVID-19 (thể nhẹ, F0 điều trị tại nhà) cũng có thể gặp các vấn đề của hậu COVID-19. Theo số liệu của Anh cho thấy tỷ lệ hậu COVID-19 ở nhóm đối tượng này lên đến 13,7%. <br><br> </li> <li>CHẨN ĐOÁN VÀ ĐIỀU TRỊ “HẬU COVID -19” NHƯ THẾ NÀO?<br> Chẩn đoán xác định “Hội chứng hậu COVID-19” lại KHÔNG ĐƯỢC RÕ RÀNG bởi những biểu hiện này cũng có thể là dấu hiệu của các bệnh lý khác. Ví dụ, biểu hiện của các triệu chứng không điển hình ở những bệnh nhân mắc các bệnh lý nền, hoặc các tác dụng phụ của các thuốc đang sử dụng, hoặc các hội chứng sau nhiễm trùng, thậm chí cả những thay đổi tâm lý liên quan đến quá trình nhiễm COVID-19… <br> Có rất nhiều yếu tố, ảnh hưởng sinh lý bệnh là nguyên nhân và/hoặc làm tăng mức độ ảnh hưởng của hội chứng hậu COVID-19 như: tình trạng bệnh lý nền; tình trạng miễn dịch của cơ thể; các di chứng tim mạch-phổi sau bệnh COVID-19; tình trạng tác động của virus lên các cơ quan khác trong cơ thể như hệ thống nội tiết, tim, thận, phổi, thậm chí cả gen… Ngoài ra, các yếu tố chưa biết hoặc chưa được xác định rõ ràng có thể ảnh hưởng đến sự xuất hiện của các triệu chứng kéo dài, như hoàn cảnh sinh lý xã hội liên quan đến COVID-19. <br> Cho đến hiện tại KHÔNG CÓ ĐIỀU TRỊ ĐẶC HIỆU nào để giải quyết các vấn đề hậu COVID-19. Phối hợp đồng bộ các biện pháp bao gồm nâng cao hệ miễn dịch của cơ thể nhằm chống đỡ với bệnh tật; kiểm soát tốt các bệnh lý nền (nếu có); theo dõi, phát hiện và điều trị sớm các di chứng về hậu covid-19 (nếu có) là phương pháp hiệu quả nhằm kiểm soát và giảm nhẹ các nguy cơ tác động của hậu COVID-19. <br><br> &rArr;Điều này đồng nghĩa với việc: tiêm đầy đủ vaccine + CHỦ ĐỘNG TỰ CHĂM SÓC BẢN TH N chính là CHÌA KHÓA để phòng chống lại những tác hại của hậu COVID-19 (thông tin tham khảo thêm tại <a href="http://pkhienminhnoitiet.com/posts/23">link</a>). </li> <li>VAI TRÒ CỦA LUYỆN TẬP ĐỐI VỚI CÁC VẤN ĐỀ CỦA HẬU COVID-19. <br> Luyện tập là một trong những biện pháp điều trị không dùng thuốc và KHÔNG THỂ THIẾU trong phòng và chữa bệnh vì những lợi ích rất lớn của nó đối với sức khỏe. Trong việc giải quyết các vấn đề của hậu COVID-19, các nhà khoa học đã ghi nhận: <br> <ul> <li>Luyện tập giúp nâng hệ miễn dịch.</li> <li>Luyện tập giúp kiểm soát và giảm nhẹ các vấn đề hậu COVID-19.</li> <li>Luyện tập giúp cải thiện chuyển hóa, các vấn đề về hô hấp, tim mạch.</li> <li> Luyện tập giúp nâng cao sự dẻo dai và cải thiện tình trạng tâm lý. </li> </ul> </li> </ol> Một số lưu ý: <br> <ul> <li>Thời gian, cường độ và các dạng luyện tập phải phù hợp với từng người và từng giai đoạn của bệnh.</li> <li>Nên có những bài tập thở vì hơi thở chính là cội nguồn của sự sống. Tập thở đúng cách là một trong những biện pháp quan trọng giúp chúng ta có một cơ thể khỏe mạnh đặc biệt ở những người nhiễm COVID-19. (Tham khảo bài viết về luyện thở tại <a href="http://pkhienminhnoitiet.com/posts/19">link</a>) </li> <li>Nên tham khảo ý kiến của bác sỹ chuyên khoa trước khi quyết định các bài tập có cường độ từ trung bình đến cao. </li> </ul> <br> &#10084;<b>Bên nhau, chúng ta có thể vượt qua giai đoạn khó khăn này</b>&#10084;

HẬU COVID-19: CÁC YẾU TỐ NGUY CƠ VÀ LÀM THẾ NÀO ĐỂ GIẢM NHẸ?

Sau khi nhiễm COVID-19, có rất nhiều các triệu chứng như mệt, phát ban ở da, khó ngủ, lo lắng, hay dấu hiệu “sương mù não” - một dạng rối loạn nhận thức dẫn đến các biểu hiện mệt mỏi, căng thẳng thiếu minh mẫn, kém tập trung…Đây được biết đến là hội chứng hậu COVID-19, và các nhà nghiên cứu đang ở trong giai đoạn đầu tìm hiểu về vấn đề này. <br><br> Trên thực tế, ngay cả những người nhiễm COVID-19 không triệu chứng ngay sau khi nhiễm cũng có thể có những vấn đề của hậu COVID-19. Các triệu chứng có thể kéo dài trong vài tuần hoặc vài tháng. <br> Một nghiên cứu theo dõi sau nhiễm COVID-19 2-3 tháng cho thấy có 4 yếu tố làm tăng các triệu chứng hậu COVID-19: tải lượng virus cao, sự hiện diện của một số tự kháng thể tấn công nhầm vào các mô của cơ thể, sự kích hoạt lại của virus Epstein-Barr (EBV) và mắc đái tháo đường type 2. Bên cạnh đó, các yếu tố như tuổi tác, giới tính, các bệnh lý nền đi kèm…cũng là yếu tố làm tăng nguy cơ, mức độ biểu hiện các triệu chứng của hậu COVID-19. <br><br> <b>VẬY LÀM THẾ NÀO ĐỂ GIẢM THIỂU CÁC TÁC ĐỘNG CỦA COVID-19?</b> <br> &#9758;<b>Câu trả lời:</b> Có nhiều cách để vừa kiểm soát và giảm nhẹ các nguy cơ tác động của hậu COVID-19. Tuy nhiên, có thể tổng kết bằng công thức: tiêm đầy đủ vaccine + CHỦ ĐỘNG TỰ CHĂM SÓC BẢN THÂN để nâng cao sức khỏe, nâng hệ miễn dịch (tăng khả năng chiến đấu của cơ thể với bệnh tật) = chìa khóa để phòng chống lại những tác hại của hậu COVID-19. <br> Các hoạt động nhằm nâng cao sức khỏe bao gồm dinh dưỡng, vận động, hỗ trợ sức khỏe tinh thần và can thiệp y tế (nếu cần). Cụ thể: <br> <ul> <li>Ăn cân đối, đủ chất: tăng chất xơ và vitamin đến từ rau xanh, hoa quả; uống sữa; ăn các loại hạt, ăn cá, trứng </li> <li>Tăng cường vận động, tham gia các hoạt động tích cực, tập luyện phù hợp với tình trạng sức khỏe và sở thích. </li> <li>Ngủ đủ giấc.</li> <li>Hạn chế môi trường thuốc lá, kiểm soát stress.</li> <li>Duy trì các thuốc đang điều trị bệnh lý nền (nếu có).</li> </ul> - - - <br> &#9758;<b>MỘT SỐ LƯU Ý THÊM:</b><br> Các vấn đề sức khỏe có thể xuất hiện và kéo dài 2-3 tháng sau nhiễm thậm chí có thể hơn 6 tháng sau. Vì vậy, đặc biệt với BN có bệnh lý nền không nên chủ quan. Cần theo dõi sát để có những điều chỉnh kịp thời. <br> <ol> <li>Đối với BN đái tháo đường: <br> <ul> <li>Chú ý theo dõi ở nhiều thời điểm khác nhau đặc biệt chỉ số đường huyết và huyết áp (đặc biệt về đêm) để duy trì mục tiêu và điều chỉnh kịp thời khi có bất thường.</li> <li>Không có bằng chứng cần phải dừng các thuốc ức chế DPP4 và ức chế men chuyển.</li> <li>Duy trì chế độ ăn uống, luyện tập và thuốc đều đặn để tránh tình trạng dao động đường huyết (tránh đường huyết tăng hoặc hạ).</li> <li>BN đái tháo đường thường phối hợp với nhiều bệnh lý khác đặc biệt ở người có tuổi. Vì vậy, hậu COVID thường gặp và không nên chủ quan. Ngoài những thuốc điều trị ĐTĐ, người bệnh cần điều trị thêm các bệnh lý khác (nếu có) đặc biệt vấn đề về tâm lý.</li> <li>Nếu thấy các dấu hiệu bất thường về các chỉ số sinh tồn như nhịp tim, nhịp thở, đường huyết, huyết áp, tình trạng nước tiểu thậm chí các bất thường về mặt sức khỏe tinh thần: Cần liên lạc với nhân viên y tế gần nhất hoặc bác sỹ chuyên khoa để được trợ giúp.</li> </ul> </li> <li>Đối với bệnh lý nội tiết khác: <br> <ul> <li>Suy thượng thận: Tuyệt đối KHÔNG được ngừng thuốc, thậm chí trong những ngày ốm còn phải tăng liều.</li> <li>Đối với BN mắc các bệnh lý tuyến giáp: Tiếp tục duy trì thuốc nền, nếu có các dấu hiệu bất thường như đau vùng tuyến giáp, đau đầu, hồi hộp đánh trống ngực, mệt…cần tái khám sớm.</li> </ul> </li> </ol>

HỘI CHỨNG MỆT SAU NHIỄM COVID 19: GÓC NHÌN TỪ NỘI TIẾT

Những triệu chứng dai dẳng và theo chu kỳ vẫn xuất hiện ở không ít người đã vượt qua các tác động cấp tính từ COVID-19. Một trong số đó là “hội chứng mệt” với những triệu chứng giảm sút các hoạt động về thể chất và/hoặc về tinh thần. Đây là vấn đề trung tâm và thường gặp nhất trong các triệu chứng gặp sau nhiễm COVID-19. <br><br> Một nghiên cứu trên gần 4000 bệnh nhân (BN) COVID-19 ở hơn 56 quốc gia cho thấy: 91% BN sức khỏe hồi phục hoàn toàn sau hơn 35 tuần, 45% bị giảm khả năng lao động. Một nghiên cứu khác tại Anh cũng chỉ ra: khoảng hơn 10% người có test COVID-19 dương tính (người nhiễm) sau hơn 3 tuần (một tỷ lệ nhỏ phải sau hơn 1 tháng) sức khoẻ mới hồi phục hoàn toàn. <br><br> Các triệu chứng và mức độ biểu hiện phụ thuộc vào nhiều yếu tố như năng lực thể chất và tinh thần của mỗi cá nhân, phụ thuộc vào môi trường xung quanh, các bệnh lý đi kèm, mức độ tác động của COVID-19 đến các cơ quan trong cơ thể… <br><br> Vai trò của rối loạn nội tiết trong việc gây ra “hội chứng mệt” ở những người này chưa được hiểu biết một cách đầy đủ. Tuy nhiên, các nhà khoa học thấy rằng COVID-19 dùng ACE2 và TMPRSS2 như một “chìa khóa” để xâm nhập vào trong tế bào vật chủ. Cả ACE2 và TMPRSS2 được biểu lộ rộng rãi ở nhiều tuyến nội tiết như hạ đồi, tuyến yên, tuyến giáp, thượng thận, tụy và tuyến sinh dục. Vì vậy, bên cạnh việc gây ra các triệu chứng về đường hô hấp cấp tính thì COVID-19 còn làm ảnh hưởng đến các tuyến nội tiết trên và dẫn đến các rối loạn chức năng. Đây cũng có thể là một trong những nguyên nhân làm cho người bệnh hậu COVID-19 vẫn cảm thấy “mệt”. <br><br> (Tham khảo thêm các bài viết về: <br> &#9758;<a href="http://pkhienminhnoitiet.com/posts/9">Nhiễm covid và chức năng tuyến giáp - P1</a> <br> &#9758;<a href="http://pkhienminhnoitiet.com/posts/10">Nhiễm covid và chức năng tuyến giáp - P2</a> <br> &#9758;<a href="http://pkhienminhnoitiet.com/posts/16">Nhiễm covid và đái tháo đường</a>) <br><br> <b>CẦN LÀM GÌ ĐỂ GIẢM HỘI CHỨNG MỆT MỎI SAU COVID -19?</b> <br> <ul> <li>Không quá lo lắng nhưng cũng không chủ quan.</li> <li>Có chế độ ăn uống, luyện tập, nghỉ ngơi hợp lý, ngủ đủ giấc.</li> <li>Duy trì các hoạt động, thói quen sinh hoạt hàng ngày (tập trung những hoạt động có tính chất tích cực).</li> <li>Tránh rượu bia và thuốc lá.</li> <li>Duy trì các thuốc điều trị bệnh lý nền (nếu có)</li> <li>Nên tham khảo ý kiến của bác sỹ chuyên khoa để được tư vấn và hỗ trợ kịp thời nếu không có dấu cải thiện hoặc có những bất thường.</li> </ul>

ĐIỀU TRỊ COVID-19 TẠI NHÀ: MỘT SỐ ĐIỀU CẦN LƯU Ý!

Về cơ bản, vi khuẩn và virus là nguồn gốc gây ra các bệnh lây nhiễm. Không giống như vi khuẩn, HẦU HẾT CÁC LOẠI VIRUS ĐỀU G Y BỆNH VÀ CHÚNG KHÁ CỤ THỂ VỀ CÁC TẾ BÀO CHÚNG TẤN CÔNG. Virus chỉ có thể sinh sản bằng cách tự gắn vào các tế bào. Trong hầu hết các trường hợp, chúng lập trình lại các tế bào để tạo ra virus mới cho đến khi các tế bào vỡ ra và chết. Khi vào cơ thể, chúng khởi phát các quá trình viêm, quá trình tự miễn… Trong các trường hợp khác, chúng biến các tế bào bình thường thành tế bào ác tính hoặc ung thư. <br><br> ĐẠI DỊCH COVID -19 MÀ CHÚNG TA ĐANG PHẢI TRẢI QUA LÀ DO VIRUS. Và rất may mắn chúng ta (phần lớn) đã được tiêm vaccine COVID-19 nên cơ thể đã có miễn dịch để chống lại virus này mà không cần nhiễm bệnh (Lưu ý: tiêm vaccine COVID-19 giúp cơ thể chúng ta giảm nguy cơ trở nặng, giảm tỷ lệ nhập viện và giảm tỷ lệ tử vong chứ KHÔNG GIẢM L Y NHIỄM). Bên cạnh đó, những tác động của nhiễm COVID-19 lên sức khỏe con người (hậu COVID-19) vẫn đang được các nhà khoa học theo dõi và đánh giá. Vì vậy, chúng ta không nên có tâm lý chủ quan và rất cần tuân thủ quy định và hướng dẫn của Chính phủ và Bộ y tế để GIẢM NGUY CƠ L Y NHIỄM. VÌ SỨC KHỎE CỦA CHÍNH BẢN TH N VÀ VÌ CỘNG ĐỒNG. <br><br> Để hạn chế nguy cơ lây nhiễm chúng ta tìm hiểu thêm các thông tin về thời gian ủ bệnh, thời gian sống và lây lan của COVID-19 vì đây là chìa khóa để kiểm soát sự lây lan của dịch bệnh (tham khảo thêm tại website: Bộ Y tế ban hành hướng dẫn chẩn đoán và điều trị COVID-19 phiên bản mới nhất - Thông tin chỉ đạo điều hành - Cổng thông tin Bộ Y tế <a href="https://moh.gov.vn/thong-tin-chi-dao-dieu-hanh/-/asset_publisher/DOHhlnDN87WZ/content/bo-y-te-ban-hanh-huong-dan-chan-oan-va-ieu-tri-covid-19-phien-ban-moi-nhat">link</a> <br><br> <b>BẢO VỆ NHỮNG NGƯỜI XUNG QUANH NẾU BẠN ĐANG BỊ NHIỄM</b><br> Nếu bạn đang bị nhiễm COVID-19 (F0), bạn có thể ngăn ngừa sự lây truyền của virus COVID-19 bằng những việc sau đây: <ul> <li>Tự cách ly tránh tiếp xúc với mọi người đặc biệt nơi công cộng (trừ khi phải đi khám bệnh).</li> <li>Tránh sử dụng các phương tiện giao thông công cộng.</li> <li>Ở cách ly trong một phòng riêng (bao gồm cả việc ăn uống), càng tránh tiếp xúc với các thành viên trong gia đình và những người khác càng tốt. Mở cửa sổ để không khí lưu thông. Sử dụng phòng tắm riêng nếu có thể.</li> <li>Tránh không gian chung trong nhà càng nhiều càng tốt. Khi sử dụng không gian chung, bạn nên hạn chế di chuyển. Giữ cho nhà bếp và các không gian chung khác được thông thoáng. Giữ khoảng cách với các thành viên trong gia đình bạn ít nhất 2 mét.</li> <li>Làm sạch các bề mặt thường xuyên chạm vào trong phòng và phòng tắm ví dụ tay nắm cửa, công tắc đèn, thiết bị điện tử…hàng ngày.</li> <li>Tránh dùng chung đồ gia dụng cá nhân ví dụ cốc chén, bát đĩa, khăn tắm, bộ đồ giường và đồ điện tử…</li> <li>Đeo khẩu trang khi tiếp xúc gần người khác và thay khẩu trang hàng ngày. </li> <li>Nếu bạn không đeo khẩu trang, hãy che miệng và mũi bằng khăn hoặc khuỷu tay khi ho hoặc hắt hơi. Sau đó, vứt bỏ khăn giấy hoặc giặt khăn tay.</li> <li>Thường xuyên rửa tay bằng xà phòng và nước ít nhất 20 giây, hoặc sử dụng dung dịch rửa tay khô có ít nhất 60% cồn (Xin tham khảo thêm về rửa tay tại đường <a href="https://uni.cf/3IJuikC">link</a> ).</li> <li>Các rác thải, cần được buộc kín trước cho vào thùng rác kín có nắp đậy.</li> </ul> <br> <b>BẢO VỆ CHÍNH BẠN KHI NHỮNG NGƯỜI XUNG QUANH ĐANG NHIỄM COVID-19!</b> <br> <ul> <li><b>Giữ tay sạch và luôn tránh tiếp xúc lên mặt.</b><br>Thường xuyên rửa tay bằng xà phòng và nước hoặc sử dụng dung dịch rửa tay khô có ít nhất 60% cồn ít nhất 20 giây, đặc biệt sau khi tiếp xúc gần hoặc ở chung phòng với người bệnh. Tránh tiếp xúc trực tiếp lên mắt, mũi và mồm.</li> <li><b>Đeo khẩu trang.</b><br>Nếu bạn ở cùng phòng với người đang bị bệnh. Giữ khoảng cách ít nhất 2 mét. Không chạm hoặc cầm vào khẩu trang khi bạn đang đeo. Nếu khẩu trang của bạn bị ướt hoặc bẩn, hãy thay hoặc vứt bỏ khẩu trang đã sử dụng và rửa tay. </li> <li><b>Dọn dẹp nhà cửa thường xuyên.</b><br>Hàng ngày, sử dụng bình xịt hoặc khăn lau để lau các bề mặt thường bị chạm vào, bao gồm mặt bàn ghế, tay nắm cửa, các thiết bị điện tử, công tắc đèn... Nếu người bệnh vẫn đủ điều kiện về sức khỏe hãy để người đó tự dọn phòng riêng và phòng tắm của mình (hạn chế tối đa việc tiếp xúc). Dành riêng giường và đồ dùng cho người bệnh sử dụng. Nhà cửa để thoáng, nhiều ánh nắng.</li> <li><b>Cẩn thận khi giặt giũ.</b><br>Đừng giũ quần áo bẩn. Sử dụng bột giặt thông thường để giặt quần áo người bệnh. Nên sử dụng găng tay sử dụng một lần khi đem quần áo đi giặt. Nếu sử dụng máy giặt, bạn nên sử dụng thêm cả chế độ sấy khô quần áo. Rửa lại tay sau khi tháo găng. Bỏ găng tay và khẩu trang vào thùng rác có nắp kín.</li> <li><b>Cẩn thận với cốc chén, bát đũa.</b><br>Đeo găng tay khi tiếp xúc với bát đĩa, cốc hoặc đồ dùng mà người bệnh sử dụng. Rửa các vật dụng bằng xà phòng và nước nóng hoặc trong máy rửa bát. Rửa tay sạch sau khi tháo găng tay hoặc xử lý các vật dụng đã qua sử dụng.</li> <li><b>Tránh tiếp xúc trực tiếp với chất dịch cơ thể của người bệnh.</b><br>Mang găng tay dùng một lần và khẩu trang khi chăm sóc răng miệng và hô hấp cũng như khi xử lý phân, nước tiểu hoặc các chất thải khác. Rửa tay trước và sau khi tháo găng tay và khẩu trang. Không sử dụng lại khẩu trang hoặc găng tay của bạn.</li> </ul><br> <b>BÊN CẠNH ĐÓ VIỆC CHĂM SÓC SỨC KHỎE TINH THẦN RẤT QUAN TRỌNG.</b><br> Nếu có vấn đề lo lắng, mất ngủ…cần tham khảo và liên hệ với nhân viên y tế để được tư vấn, giúp đỡ kịp thời. Để tự chăm sóc bản thân, nên thực hiện theo những bước sau: <br> <ul> <li>Duy trì thói quen sinh hoạt hàng ngày bao gồm cả tắm, thay rửa quần áo.</li> <li>Tạm dừng cập nhật theo dõi các số liệu thông tin về COVID-19 bao gồm cả các phương tiện truyền thông, xã hội. </li> <li>Có chế độ ăn uống lành mạnh, luyện tập hợp lý (nên tập thêm các bài tập thở), uống đủ nước và ngủ đủ giấc.</li> <li>Tránh sử dụng bia rượu, thuốc lá.</li> <li>Tập trung những hoạt động có tính chất tích cực, khi cần hãy kết nối và chia sẻ cảm giác với người thân hoặc nhân viên y tế để được tư vấn và hỗ trợ kịp thời.</li> </ul>